Ga naar de inhoud

Verhaal van Boet en Riek Schäffer - Indo in dozen

Deze site is aanbouw!
Links, foto's en verhalen ontbreken.
Wanhoop niet - blijf bidden!
Menu overslaan
Menu overslaan
Dit is het hart van deze website: het doorlopende verhaal van Boet en Riek Schäffer. Op deze pagina lees je in grote lijnen hoe hun leven verliep, van hun jeugd in Nederlands-Indië , Indonesië en India tot en met Rieks lange leven in Nederland. Waar mogelijk is het verhaal gebaseerd op Rieks eigen memoires: haar handgeschreven schriften, later aangevuld met losse bladen en aantekeningen.


De bedoeling van deze pagina is niet om een volledige historische studie te geven, maar om een rustig, leesbaar levensverhaal te bieden voor kinderen, kleinkinderen en verdere nazaten. Tussen de moderne tekst door wordt regelmatig verwezen naar letterlijke fragmenten uit Rieks memoires, naar scans van de originele pagina’s en naar de tijdlijn en de blog voor extra context.
Om het verhaal van Boet en Riek rustig te kunnen volgen, is deze pagina ingedeeld in levensfasen. Eerst komen hun jeugd en afkomst aan bod, daarna hun ontmoeting, de ingrijpende oorlog, hun huwelijk en dekolonisatie, de jaren met de kinderen, het onverwachte afscheid van Indonesië, de overplaatsing naar India en Riek's nieuw bestaan in Nederland.

Bij elke fase lees je eerst een korte inleidende tekst in moderne taal. Daarna wordt verwezen naar fragmenten uit Rieks memoires, de scans van haar handgeschreven pagina’s en de onbewerkte transcripties daarvan. Bij passende periodes zijn ook foto’s opgenomen met korte bijschriften. Voor extra details kun je altijd doorklikken naar de tijdlijn of naar de blog, waar losse herinneringen en achtergrondstukken worden verzameld.
Boet en Riek werden allebei geboren in een wereld die voor latere generaties ver weg lijkt: het koloniale Nederlands-Indië. Hun jeugd speelde zich af tussen steden waar Europese en Indonesische invloeden door elkaar liepen, plantages en kampongs. In die omgeving ontstond de Indo-Europese familiecultuur die zo herkenbaar is in hun manier van praten, koken, vieren en rouwen.

In Rieks memoires beschrijft ze hoe het was om als meisje op te groeien in een gezin dat zich deels Nederlands, deels Indisch voelde. Ze schrijft over school, familiebezoek, geloof en de ongeschreven regels in huis. Haar woorden zijn soms ouderwets, maar laten precies zien in welke tijd zij leefde. De letterlijke citaten en de volledige transcripties bij deze levensfase vind je terug bij de scans en de tijdlijn voor de jeugdjaren.
De weg naar elkaar toe liep niet in één rechte lijn. In haar memoires vertelt Riek over de eerste ontmoetingen met Boet, op de HBS, over feestjes, familiebezoek en kleine alledaagse momenten waarop zij voelde: bij deze man kan ik mezelf zijn. Ondanks de grote zorgen om zijn gezondheid. Tussen de regels door lees je veel over de verwachtingen die er toen waren rond verkering, religie, werk en familie-eer.

Het huwelijk van Boet en Riek vond eerder plaats dan was bedoeld. Boet had een levensbedreigende longkwab-amputatie, als eerste patiënt in Indië overleefd. Zijn chirurg raadde hem aan om niet voor 1947 te trouwen. Het risico dat het alsnog mis zou gaan was te groot. Vanwege de oorlog besloten zij toch te trouwen en hun huwelijk betekende het begin van een gezamenlijk leven dat tegelijk vertrouwd en onzeker was. Samen bouwden ze aan een gezin, terwijl de wereld om hen heen langzaam veranderde. In de scans en transcripties bij deze periode kun je Rieks eigen woorden nalezen over de trouwdag en de eerste jaren als echtpaar.
Met de komst van de kinderen veranderde alles. Het huis van Boet en Riek werd een plek van drukte, gelach, ruzietjes en vooral veel verhalen aan tafel. In de memoires van Riek lees je over zwangerschap en geboorte, maar vooral over het gewone leven: kinderen die ziek zijn, verjaardagen, rapporten van school, de was die nooit ophoudt en de pan op het vuur die altijd gevuld lijkt.

Voor wie later geboren is, bieden deze herinneringen een kijkje in een wereld waarin Indische gewoonten, Nederlandse regels en eigen familiegebruiken door elkaar lopen. Foto’s uit deze periode – vaak wat vergeeld, soms wat onscherp – laten zien hoe het gezin groeide en veranderde. Een selectie daarvan zie je hieronder; meer materiaal staat bij de tijdlijn en op de fotopagina’s.
Foto’s uit de gezinsjaren
De oorlog en de daaropvolgende dekolonisatie drukten zwaar op het leven van Boet en Riek. Er waren jaren van angst, schaarste en onzekerheid, gevolgd door een periode waarin duidelijk werd dat het oude leven in Nederlands-Indië niet zou terugkeren. In Rieks memoires staan scherpe, soms pijnlijke herinneringen aan deze tijd: plotselinge veranderingen, spanning tussen bevolkingsgroepen, en moeilijke keuzes over werk, veiligheid en toekomst.

Dit deel van hun verhaal raakt aan grote historische gebeurtenissen, maar wordt op deze site vooral verteld vanuit het perspectief van één gezin. De scans en transcripties bij deze periode laten zien hoe Riek probeerde woorden te geven aan dingen die eigenlijk niet in woorden te vangen zijn. Voor wie meer achtergrond wil, verwijst de tijdlijn door naar blogberichten over de politieke context en de specifieke gebeurtenissen die hun leven raakten.
Boet en Riek, verlieten Bandoeng in de veronderstelling dat ze een half jaar vakantie zouden vieren in Nederland. Bedienden en een bevriend echtpaar pasten op het huis en inboedel. Tot een terugkeer naar Bandoeng kwam het niet, Soekarno besloot anders, hij verbrak de diplomatieke betrekkingen met Nederland; het consulaat in Bandoeng waar Boet werkte, werd gesloten en hij moest elders worden geplaatst.

Boet genoot van zijn verlof, maar toen dat voorbij was, moest hij zich op het ministerie melden en kreeg hij daar een baan.  Boet was in de wolken toen hij werd overgeplaatst naar New Delhi. India was immers een Walhalla voor jagers. Olifanten, tijgers, luipaarden, antilopen en ontelbare andere soorten wild, konden worden bejaagd. Voor Boet een heerlijke gedachte. Voor Riek betekende het een lange reis, afscheid van vertrouwde plekken en een onbekend bestaan in een onbekend land. Heel anders dan Nederland, het land dat officieel “thuis” was, maar in de praktijk vreemd en koud kon aanvoelen. In India moesten ze opnieuw beginnen: met huisvesting, werk, school voor de kinderen en het spreken van een nieuwe taal: Engels.

In Rieks memoires lees je hoe zij de eerste periode beleefde. Het wonen in een hotel, de particuliere school voor de jongens, de zinderende hitte in de zomer, het totaal verschillende eten, de grote verschillen tussen arm en rijk. Het ontbreken van Hervormde of Gereformeerde kerken. De moeite die het kostte om een huishouden te bestieren met een groot aantal schijnbaar onwillige bedienden.


Op een dag die begon als zovele andere, sloeg het noodlot toe: bij een auto-ongeluk kwamen Boet, 46 jaar oud, en zoon Marius om het leven. Met één klap veranderde alles voor Riek en de andere kinderen. Dit verlies is een breuklijn in het familieverhaal, en ook in Rieks memoires is te voelen hoe moeilijk het was om hierover te schrijven.

Op deze pagina wordt het ongeluk ingetogen beschreven, met respect voor ieders emoties en herinneringen. In de tijdlijn zijn de feiten rondom het ongeluk zo zorgvuldig mogelijk op een rij gezet. In de blog delen nazaten persoonlijke herinneringen aan Boet en Marius: soms heel concreet, soms niet meer dan een geur, een foto of een zin die is blijven hangen.
Na het ongeluk moest Riek verderleven zonder haar man en zonder haar zoon. Rouw en verantwoordelijkheid vielen samen: er waren nog kinderen thuis, rekeningen die betaald moesten worden en een dagelijks leven dat om structuur vroeg. In haar memoires schrijft ze eerlijk over haar verdriet, maar ook over de kleine en grote stappen waarmee ze zichzelf telkens weer oprichtte.

Riek werd uiteindelijk 95 jaar. Tot op hoge leeftijd bleef ze vertellen en schrijven, soms kriebelig, soms scherp, vaak met humor en zelfspot. In deze fase van haar leven werd ze niet alleen moeder, maar ook oma en overgrootmoeder. De memoires uit haar latere jaren zijn doordrenkt van terugblik: dankbaarheid, gemis, en het verlangen om het verhaal door te geven aan de generaties na haar.
De memoires van Riek bestaan uit schriften, losse vellen en later toegevoegde notities. Voor deze website zijn die stukken gescand, zodat je de originele handschriften kunt zien. Daarnaast zijn de teksten onbewerkt overgetypt. Dat betekent dat spelling, formuleringen en soms ook inconsequenties bewust zijn gelaten zoals Riek ze opschreef.

Waar nodig zijn er korte redactionele toelichtingen toegevoegd, bijvoorbeeld om een naam te verduidelijken of een jaartal te plaatsen. Zulke aanvullingen zijn duidelijk als zodanig gemarkeerd, zodat je altijd kunt zien wat van Riek is en wat van de redactie. Vertrouwelijke details of informatie over nog levende personen zijn soms samengevat of weggelaten, uit respect voor privacy. In de tabel hieronder lees je per soort materiaal wat je precies kunt verwachten.
Wat je waar terugvindt
OnderdeelWat je zietRedactionele opmerkingen
Scans van memoiresFoto’s of pdf’s van de originele handgeschreven pagina’s van Riek.Geen wijzigingen; soms is de leesbaarheid beperkt door leeftijd van het papier.
TranscriptiesLetterlijke overzetting van Rieks tekst naar getypte vorm.Spelling en woordkeuze zijn niet gecorrigeerd; alleen evidente typefouten in de overname zijn hersteld.
ToelichtingenKorte tekstblokjes naast of onder de transcriptie.Altijd als redactionele noot aangeduid, bijvoorbeeld tussen haakjes of met een voetnoot.
TijdlijnOverzicht van belangrijke gebeurtenissen per jaar of periode, met links naar scans, transcripties en foto’s.Hier worden jaartallen en plaatsnamen zo precies mogelijk vermeld, soms op basis van aanvullend onderzoek.
BlogberichtenHerinneringen van nazaten, bekenden en achtergrondartikelen over de historische context.Persoonlijke invalshoek; kan aanvullend zijn op, maar soms ook afwijken van Rieks eigen herinneringen.
Deze website en dit levensverhaal zijn er niet vanzelf gekomen. Veel familieleden en betrokkenen hebben geholpen: door dozen met papieren en foto’s te bewaren, door namen en data te controleren, door herinneringen te delen en door mee te lezen met de transcripties van Rieks memoires.

Een bijzonder woord van dank gaat uit naar iedereen die geduldig heeft geholpen bij het ordenen, inscannen en leesbaar maken van het materiaal. Ook de nazaten die hun eigen verhalen en foto’s beschikbaar stelden, hebben dit project verrijkt. In de blog verschijnen af en toe updates over nieuw toegevoegde memoires, foto’s en achtergrondverhalen. Op die manier blijft het verhaal van Boet en Riek groeien en leven, ook lang na hun eigen tijd.
Indo in dozen


Het verhaal van het gezin van Boet en Riek Schäffer



Het verhaal van een Indo familie, voor meer info over Indo's:

wwwetcetd
(c) 2026
Terug naar de inhoud